TBMM’ye sunulan Sosyal Hizmetler Kanunu teklifiyle, 65 yaş aylığını yersiz yere alanlardan yapılacak tahsilatlarda hesaplama yöntemi değişiyor. Mevcut sistemde yüksek enflasyon (TÜFE) üzerinden güncellenerek geri alınan tutarlar, yeni düzenleme yasalaşırsa çok daha düşük olan “yasal faiz” ile tahsil edilecek. Kamuda uygulama birliği sağlamayı amaçlayan bu adım, özellikle borç yükü altında kalan vatandaşlar için önemli bir kolaylık sağlayacak. İşte yasa teklifinin ayrıntıları…
Meclis gündemine gelen yeni torba yasa teklifi, sosyal güvenlik ve yardım sisteminde “hukuki belirlilik” sağlamak adına kritik bir değişikliği içeriyor. 65 yaşını doldurmuş, muhtaç ve kimsesiz vatandaşlara bağlanan aylıkların, “yersiz ödeme” kapsamına girmesi durumunda uygulanan ağır yaptırımlar esnetiliyor.
Mevcut yasaya göre, hak etmediği halde 65 yaş aylığı aldığı belirlenen kişilerden, bu paralar ödeme tarihinden itibaren TÜFE (Tüketici Fiyat Endeksi) oranları baz alınarak, yani enflasyon farkı eklenerek geri alınıyordu. Yüksek enflasyon ortamında bu durum, borcun ana paranın birkaç katına çıkmasına neden olabiliyordu.
Yeni Model: Teklif kabul edilirse, “TÜFE aylık değişim oranları” ifadesi yasadan çıkarılacak ve yerine “kanuni faiz” ibaresi eklenecek.
Neden Değişiyor? Yasal faiz oranları genellikle TÜFE’den çok daha düşük olduğu için, geri ödenecek toplam tutar vatandaş lehine azalmış olacak.
Hükümetin sunduğu teklifin gerekçesinde, kamudaki diğer tüm fazla ve yersiz ödemelerin geri alınmasında zaten “kanuni faiz” uygulandığı hatırlatıldı. 65 yaş aylığında TÜFE uygulanmasının bir “istisna” olduğu ve bu durumun hukuki öngörülebilirliği zedelediği vurgulandı. Düzenleme ile sosyal yardımlardaki tahsilat mantığı, genel kamu hukukuyla uyumlu hale getirilecek.
Halen yürürlükte olan uygulamada, bir vatandaşın gelir durumunun düzelmesi veya hileli beyanda bulunması sonucu haksız maaş aldığı tespit edilirse;
Ödenen tüm maaşlar tek tek hesaplanıyor.
Her bir maaş tutarı, tahsil edildiği güne kadar geçen aylar için TÜFE ile güncelleniyor.
Eğer sahte belge kullanımı varsa, kişi hakkında hapis cezası istemiyle soruşturma açılıyor.
Teklifin yasalaşmasıyla birlikte, geçmişe dönük borç yapılandırmalarında veya yeni tespit edilen yersiz ödemelerde faiz yükü ciddi oranda düşecek. Bu durum, özellikle sehven yapılan hatalar nedeniyle borçlu duruma düşen dar gelirli yaşlılar ve aileleri için büyük bir finansal rahatlama anlamına geliyor.
Kaynak: Haber Merkezi
